0
Đây là thông báo được đưa ra tại hội thảo khoa học và chương trình tham vấn cộng đồng “Tiến bộ trong tầm soát và điều trị ung thư đầu cổ” do Cục Quản lý Khám chữa bệnh (Bộ Y tế), Báo điện tử Kiến thức và Trung tâm chữa trị ung thư Hy vọng (Bệnh viện FV) tổ chức.
Ung thư ở “ngã tư” ăn uống
Đầu - cổ là vùng có nhiều cơ huyết mạch yếu như: não ở trong và các cơ quan khác: mắt- tai- lưỡi- mũi vừa là “ngã tư” của đường ăn, đường thở và là cửa ngõ đi vào cơ thể nguyen nhan cua ung thu vu ket qua dieu tri ung thu theo phuong phap moi. Chính vì vậy, vùng đầu cổ luôn luôn phải hứng chịu những loại bệnh khác nhau từ một số bệnh viêm nhiễm, đến các khối u lành tính, ác tính.
Theo các chuyên viên ung thư, ung thư ở vùng đầu - cổ là một trong nhưng loại ung thư xâm chiếm tỷ lệ cao trong những loại ung thư mà con người gặp phải. Nếu phát kiến sớm thì việc phẫu thuật cắt khối u kết hợp với xạ trị đem lại thành quả rất tốt, tỷ lệ sống trên 5 năm đạt trên 95%, một số trường hợp sau khi mổ xẻ có thể khỏi hoàn toàn. Nếu không được phát hiện kịp thời khi khối u đã lan ra các tổ chức kế bên hoặc di căn, việc chữa trị gặp rất nhiều khó khăn, tỷ lệ sống trên 5 năm là rất thấp.
TS. Nguyễn Đại Bình, Phó giám đốc Bệnh viện K Trung ương cho biết, ung thư vùng đầu cổ là loại ung thư khá phổ biến, nổi bật nhất là ung thư vòm, hạ họng - thanh quản, lưỡi, khoang miệng. Ở Việt Nam nhóm ung thư này có đặc điểm khác với phương Tây về độ tuổi mắc khá trẻ khoảng 30-40 tuổi (trong khi thế giới thường ở độ tuổi muộn 60 tuổi). Nguyên nhân gây bệnh phổ quát là do virus, đáng coi xét là các nhân tố dính líu đến uống rượu, thuốc lá, viêm nhiễm mạn tính… Hút thuốc, uống rượu, gây ung thư khoang miệng, lưỡi, hạ họng. Tập thô tục ăn trầu thuốc cũng là nguyên nhân gây ung thư khoang miệng do vôi mặn dễ gây bỏng màng nhầy mãn tính.
Vôi mặn trong trầu thuốc dễ gây bỏng màng nhầy mãn tính. Ảnh minh họa.
Theo TS. Bình, virus gây ung thư vòm họng có tên Eptein Barr. Đây là loại ung thư dễ phát hiện sớm nhưng thường chẩn đoán muộn mà lí do cốt yếu tà tà tâm lý của người bệnh. Những biểu hiện mới xuất hiện khiến người dân nhầm tưởng là viêm mũi, nhiệt miệng nên tự chữa trị rất mất thời gian. Đến khi ung thư phát triển rộng, bệnh nhân dịp lại cố giấu giếm diếm hoặc tìm đến các loại thuốc truyền miệng, thuốc gia truyền. Một nguyên nhân nữa cũng một phần do bác sĩ thiếu quan tâm chẩn đoán sớm bệnh để tìm hướng chữa trị kịp thời.
Với ung thư vòm, đây là nhóm ung thư xuất hành từ biểu mô dạng thượng bì, càng ít biệt hóa thì tiến bộ càng nhanh nhưng cung cấp tốt với hóa -xạ trị. Nhóm ung thư này hay gây chảy máu, khó thở khẩn cấp đề nghị cấp cứu cầm máu, mở khí quản. Tuy nhiên trong những năm gần đây đã có nhiều tiến bộ điều trị ung thư vòm họng bằng liệu pháp điều trị trúng đích nhằm vào thụ thể nhân tố tăng sinh thượng bì.
Phát triển màng lưới ung thư khám phá sớm
ThS. Trương Lê Vân Ngọc, Cục Quản lý Khám chữa bệnh (Bộ Y tế) cho biết, ước lượng từ các trọng tâm ghi nhận ung thư ở nước ta có dao động 120.000 trường hợp mới mắc, 75.000 tử vong mỗi năm. Trong những năm qua, dù đã đạt nhiều thành tựu trong công tác phòng chống ung thư nhưng làm việc này vẫn chủ yếu là làm việc của ngành y tế. Các làm việc cũng mới chỉ tập kết nhiều điều trị, các chuyên ngành dự phòng, tư vấn, chăm chút giảm nhẹ chưa được nhu cầu bắt đầu đúng mức. Trong khi đó, màng lưới phòng, chống ung thư tụ tập nhiều ở tỉnh, trung ương; sự tham dự của tuyến huyện, xã còn thời hạn chế. Thêm nữa, việc đào tạo nâng cao năng lực CBYT cốt yếu tập hợp ở tuyến TW và các địa phương có dự án…
Do đó, ThS. Ngọc cho rằng cần củng cố chất lượng, kiểm rà soát chất lượng ghi nhận ung thư; tăng cường đào tạo, nâng cao trình độ tuyến huyện, xã; chuyển từ chắt lọc định hướng sang hình thức sàng lọc chủ động; Xây dựng, triển khai các can thiệp đề phòng các nhân tố nguy cơ của ung bướu.
Về vấn đề này, TS. Bình cũng khuyến nghị cần phát triển mạng lưới ung thư để phát minh sớm. Cố gắng phát kiến nhiều bệnh nhân ở GĐ I,II. “Đất nước nghèo, bệnh nhân dịp nghèo thì càng nên phát hiện sớm để chữa trị ít tiền mà thành quả lâu dài tốt”- TS. Bình cho hay giai doan dau cua ung thu vu.